De effecten van corona op de noordelijke economie

Geüpdatet op 9-10-2020 10:30:46
De effecten van corona op de noordelijke economie

Het zal je niet ontgaan zijn: corona houdt de wereld in zijn greep. 2020 zal te boek komen te staan als een maatschappelijk belangrijk jaar. Of het nu gaat om sociale relaties, werk of de economie: het virus ontziet niets en niemand en zet de hele samenleving op scherp.

Corona heeft daarmee ook zijn weerslag op de noordelijke economie. Verschillende sectoren, zoals de horeca en recreatie, worden hard getroffen door maatregelen terwijl andere sectoren deze dans lijken te ontspringen. Maar wat is de invloed van de corona-crisis op de noordelijke economie?

Bentacera biedt inzicht

Bentacera heeft als groot advieskantoor in Noord-Nederland waardevolle informatie over bedrijven. Door deze informatie slim te koppelen, kunnen er algemene uitspraken gedaan worden over de noordelijke economie. Tevens kan een vergelijking door de tijd gemaakt worden en kan er antwoord gegeven worden op vragen zoals: Hoe doen bedrijven het in vergelijking met vorig jaar? Wat is het effect op de werkgelegenheid? En heeft overheidssteun als ‘Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid’ [NOW] geholpen? Met deze vragen in het achterhoofd nemen we je in deze blog mee en bieden we inzicht in de huidige stand van zaken in Noord-Nederland op basis van onderzoek onder onze klanten.

Achtergrond en opzet (bedrijfsbarometer)
Doel van deze ‘bedrijfsbarometer’ is om een impressie te geven welke effecten corona heeft op onze noordelijke economie. Deze effecten worden meetbaar gemaakt door het gebruik van meerdere indicatoren. Een voorbeeld van een indicator is, bijvoorbeeld voor de werkgelegenheid, het aantal nieuwe medewerkers in- en uit dienst.

Door een vergelijking door de tijd te maken kan er geconcludeerd worden in welke mate de indicatoren van elkaar verschillen. In deze ‘bedrijfsbarometer is een vergelijking gemaakt tussen de periode 1 maart – 1 september 2019 en 1 maart – 1 september 2020 (voortaan ‘corona-tijd’). Tevens is er gekeken naar bedrijven die zowel in 2019 als 2020 klant zijn. Opvallende verschillen tussen beide periodes kunnen op deze wijze gedeeld en geventileerd worden.

Verloonde uren
Het aantal verloonde uren ligt in ‘corona-tijd’ 2,3% lager dan in dezelfde periode vorig jaar. Tevens is het aantal verloonde werknemers t.o.v. 2019 met meer dan 2% is afgenomen. Mede hierdoor blijft het aantal gewerkte uren per werknemer in de meeste sectoren stabiel of neemt zelfs toe.

Verloonde uren tov 2019

Verschil tussen sectoren
Er is een verschil tussen de verschillende sectoren waarneembaar betreffende de impact van de corona-crisis op het aantal verloonde uren. Zo is het aantal verloonde uren in de horeca met 9,8% gedaald en in de kappersbranche zelfs met 12%. Daartegenover staan sectoren als levensmiddelenbedrijven welke een stijging laat zien van 5,5% in ‘corona-tijd’.

Personeelsverloop
Een factor welke de stabiliteit van het aantal gewerkte uren per werknemer lijkt te verklaren is enerzijds dat het totaal aantal nieuwe werknemers in ‘corona-tijd’ met 19% is afgenomen. Anderzijds is het aantal werknemers uit dienst gereduceerd. In ’corona-tijd’ is het aantal medewerkers uit dienst namelijk 6.5% lager t.o.v. 2019. Het lijkt erop dat het beoogde effect van de NOW-regeling, welke er immers op gericht is om werknemers in dienst te houden, gerealiseerd wordt. Dit wordt extra ondersteund door de scherpe tegenstelling in het aantal medewerkers uit dienst tussen maart (+43,6%) en april (-17.0%). In april werd de NOW geïntroduceerd.

Medewerkers uit dienst tov 2019

Tevens lijkt dit effect van de NOW door te werken in de verloopcijfers. 75,7% van de werknemers die in maart 2020 in dienst zijn gekomen, zijn op 1 september nog in dienst t.o.v. 76,9% de referentiegroep in 2019.

(on)Bepaald contract
Het aantal nieuwe werknemers met een contract voor onbepaalde tijd is afgenomen met 59,3% t.o.v. 2019. Het aantal nieuwe werknemers met een contract voor bepaalde tijd is met 5,8% minder hard afgenomen. Dit vormt een indicatie dat werkgevers een voorkeur hebben voor een bepaalde contractduur, ondanks dat deze werknemers hogere kosten met zich meebrengen, bijvoorbeeld wat betreft de hoogte van de WW- premie. Een mogelijke reden hiervoor is dat ondernemers minder vertrouwen hebben in de toekomst en deze onzekerheid meewegen in het aangaan van nieuwe arbeidsrelaties.

Reiskostenvergoedingen
Thuiswerken wordt waar mogelijk gestimuleerd en ondersteund. De werkgever kan ervoor kiezen om de werknemer de reiskostenvergoeding te blijven doorbetalen of stop te zetten. Welke trend is hier waarneembaar?

In vergelijking met maart 2019 zijn bedrijven ongeveer evenveel kwijt aan reisvergoedingen t.o.v. een jaar eerder. Vanaf april zet een sterke daling in met in mei 16,6% minder uitgekeerde reisvergoedingen. Met de versoepelingen van de maatregelen medio juli is de daling iets minder scherp zodat werkgevers gemiddeld 9% minder kwijt zijn aan reiskostenvergoedingen in vergelijking met 2019.

Reiskosten tov 2019

Verzuim
Bentacera biedt ook verzuimbegeleiding aan haar klanten. Dit maakt het mogelijk om te kijken naar de hoeveelheid verzuimmeldingen. Het verzuimpercentage ligt 21,7% hoger t.o.v. dezelfde periode vorig jaar. Er blijkt een sterk, en te verwachten, effect van de corona-crisis op het aantal verzuimmeldingen te zijn.
Opvallend is het verschil in verzuim tussen mannen en vrouwen. Het aantal verzuimmeldingen onder mannen laat een stijging zien van 14,8% terwijl vrouwen 30,5% meer verzuimmeldingen hebben gedaan t.o.v. 2019.

Algeheel beeld
Over alle linies bezien heeft de noordelijke economie klappen gehad. Het aantal verloonde uren is significant afgenomen en er komen beduidend minder nieuwe werknemers in dienst. Dit vormen sterke aanwijzingen dat de noordelijke werkgelegenheid te lijden heeft onder de corona-crisis.

Wel zijn er lichtpuntjes: zo blijven nieuwe werknemers in dienst en gaan er minder werknemers uit dienst. Tevens blijft het aantal gewerkte uren per werknemer stabiel of neemt zelfs toe. Deze bevindingen vormen een indicatie dat de verschillende overheidsregelingen zoals de NOW hun vruchten afwerpen.

Een andere positief effect is dat bedrijven, doordat werknemers meer gaan thuiswerken, beduidend minder kwijt zijn aan reiskostenvergoedingen. Veronderstelbaar is dat thuiswerken ook leidt tot vermindering van andere bedrijfskosten zoals bijvoorbeeld huisvestingskosten. En dan leveren die minder gereisde kilometers ook nog eens een milieuwinst op. Mooie onderwerpen om later eens in te duiken bij een tweede corona-overzicht die je in januari 2021 kunt verwachten.

Last but not least
Deze ‘corona-tijd’ laat ons zien dat we als samenleving weerbaar en creatief zijn en dat we de doemscenario’s die ons in februari werden voorgespiegeld enigszins kunnen beteugelen. De economie draait nog wél door - soms in sterk afgeslankte vorm -, thuiswerken is inmiddels definitief uit de schaduw getreden en bedrijven komen met nieuwe en innovatieve verdienmodellen. Als we samen onze schouders eronder zetten, de overheid constructief blijft helpen en we allemaal een beetje oog hebben voor elkaar, dan komen we ook de tweede golf te boven!

Meer weten?

Heb je vragen of wil je meer weten naar aanleiding van bovenstaande? Neem dan gerust contact met ons op via 088-3210800 of door middel van onderstaand contactformulier.

Auke Beeksma

Wij maken tijd

  • De zaken goed op een rij hebben
  • Grip op processen krijgen
  • Betere balans tussen leven en werken
  • Wij maken tijd door te bentaceren!

Alles in de cloud

bentaceraapp

Alles op één plek: de Bentacera cloud!

Meer weten?